lijst van werken
vorige bladzijde



O N T W R I C H T I N G   D E R   O R D O   A M O R I S 187

vorige bladzijde overgang blijven aanvaarden dat het katholicisme de waarheid is, op die verstandelijke gronden welke dit waarschijnlijk, nooit echter volstrekt dwingend waar maken, doch zulk een ‘geloof’ wordt bij een figuur als Gezelle, die van de waarheid allereerst het léven vraagt, noodwendig ten diepste geschokt en bedreigd wanneer hèt bewijs, namelijk dat de waarheid inderdaad het leven is, ontbreekt, als zij ophoudt zijn leven, zijn orde te zijn, daadwerkelijk leven-scheppende waarheid. Wat raken hem alle andere bewijzen voor de waarheid der Waarheid zolang dat essentiële bewijs ontbreekt! En dat bleef ontbreken, zeer lange tijd. Dat ontbrak reeds gevaarlijk in de jaren toen de orde-eenheid van zijn jeugd bedreigd werd (eerste fase); dat ontbrak in de jaren waarin geen nieuwe orde-eenheid zichtbaar werd en alles chaos was geworden, ontredderd leven tussen twee werelden (tweede fase), en dat ontbrak nòg, lange tijd (derde fase), in de jaren dat de nieuwe orde-eenheid begon door te breken, doch nog geen feit was. Niet alleen had hij, die toch wilde dichten om de mens te leren ‘meer mens’ te zijn, niets te dichten toen de waarheid niet meer zijn mens-zijn voedde, vorm en gestalte gaf, en hijzelf niet meer als mens volledig opgericht in de waarheid stond, doch hij moest ook, al die jaren waarin hij alleen bleef; uitzichtloos alleen bleef met zijn verwoeste wereld, aan die waarheid vertwijfelen, – al leefde hij dan als gelovige en priester voort alsof niets in hem was aangerand of verwoest. Deze vertwijfeling kan slechts haar einde vinden, òfwel wanneer de vroegere orde-eenheid zich herstelt (doch uit Gezelle’s gedichten blijkt dat dit niet het geval is) òfwel wanneer de nieuwe deel-waarheden en wat er rest van het vroegere zich verbinden tot een nieuwe orde-eenheid, een nieuwe ordo amoris waaruit hij volledig leven kan. [c]

Zijn waarheden hebben alles verwoest. Ook zijn nieuwe zijn wroeging geworden, leegte en pijn. Vermoeid en opgejaagd zwerft hij tussen twee werelden. De vroegere is hem ontvallen, en aan zijn nieuwe waarheden kan hij zich niet toevertrouwen, hij moet ze alle wantrouwen.

het is mij al ontvlogen
waaraan ik troost weleer
en lavenis vragen dorst;
het is mij al ontgaan, volgende bladzijde




















volgende bladzijde
inhoudsopgave



aangemaakt: 13-07-2009 Copyright © 2009 by
R. Bruning en Th. Bruning
copyright
laatste aanpassing: 08-09-2009